روانشناس بالینی متخصص اختلال وسواس در مشهد

اگر میخواهید با روانشناس بالینی متخصص وسواس ملاقات داشته باشید با ما تماس بگیرید

با هم کمی در مورد اختلال وسواس مطالعه کنیم:

وسواس چیست؟

اختلال وسواس فکری-عملی یا همان وسواس، یک اختلال روانشناختی است که در هر سنی ممکن است فرد به آن مبتلا شود. این اختلال زمانی رخ می دهد که شخص در چرخه ای از افکار و اعمال وسواسی گیر می افتد.

وسواس ها (یا افکار وسواسی)؛ افکار، تصاویر و یا امیال ناخواسته و مزاحمی هستند که شدیدا فرد را مضطرب می کند و اعمال وسواسی (اجبارها)، رفتار هایی هستند که فرد با قصد رهایی از افکار وسواسی و یا کاهش اضطرابش، انجام می دهد.

بیشتر مردم در بخش هایی از زندگی خود برخی از افکار یا اعمال وسواسی را تجربه می کنند اما به این معنی نیست که همه ی ما تاحدی به اختلال OCD مبتلا هستیم. کسی که به اختلال وسواس مبتلاست چرخه وسواس و اجبارش آنقدر شدید است که وقت زیادی از او می گیرد و در انجام کارهای روزمره زندگی او مشکل ایجاد کند.

وسواس های مرتبط با کمال گرایی

• وسواس تقارن (مثلا همه کتاب های داخل قفسه کتاب از نظر اندازه قرینه باشند)
• ناتوانی در تصمیم گیری برای نگه داشتن اشیاء یا نگه داشتن آنها
• ترس از گم کردن چیزی

وسواس جنسی

• افکار یا تصاویر جنسی ممنوع
• افکار یا تخیلات جنسی درمورد دیگران
• افکار یا تصاویر جنسی درباره کودکان یا نزدیکان
• افکار آزار دهنده درمورد رفتار خشونت آمیز جنسی با دیگران

وسواسی مذهبی

• نگرانی درمورد زیر سئوال بردن خدا یا توهین به مقدسات
• نگرانی بیش از حد درمورد درست و غلط بودن امور اخلاقی

وسواس های دیگر

• افکار بدبینانه در مورد خوش شانسی و یا بدشانسی اعداد و یا رنگ های خاص

وسواس علمی

وسواس عملی (یا همان اجبار) بخش دوم اختلال OCD است. .وسواس های عملی رفتارها یا افکاری هستند که فرد برای خنثی کردن افکار وسواسی و کاهش اضطراب خود انجام می دهد.

انجام وسواس های عملی زمان بر هستند و مانع انجام فعالیت های مهم و عادی فرد می شوند. البته انجام هر رفتار تکراری به معنی این نیست که فرد وسواس عملی دارد. مثلا، داشتن ساعات خواب منظم، انجام منظم اعمال دینی و  یا داشتن زمان مشخص برای مطالعه نوعی رفتار های تکرار شونده هستند و معمولا کارکرد مثبتی دارند و به رشد فرد کمک می کند.

تفاوت دیگر وسواس عملی با سایر کارهای تکراری این است که در OCD  فرد خود را مجبور به انجام اجبارها می داند و در صورت انجام ندادن آنها شدیدا  مضطرب می شود.

وسواس های فکری شایع

وسواس آلودگی و  وسواس نجس و پاکی

• مایعات بدن (مثل: ادرار و مدفوع)
• میکروب/ بیماری (مثل: ایدز، سرطان و …)
• آلاینده های محیطی (مثل: امواج رادیویی)

نگرانی درباره از دست دادن کنترل خود

• ترس از آسیب زدن به خود و دیگران
• ترس از به ذهن آمدن تصاویر وحشتناک و خشن به ذهن
• ترس از توهین کردن و زدن حرف های رکیک در جمع
• ترس از دزدیدن اشیاء

نگرانی درباره آسیب زدن به دیگران

• ترس از مسئول بودن برای رخ دادن اتفاقات بد (مثلا نگرانی درباره اینکه مبادا کاری کند که ساختمان آتش بگیرد)
• ترس از آسیب زدن به کسی به دلیل بی احتیاطی (مثال: مبادا به دلیل آلودگی دست های من دستگیره خانه کثیف شده و باعث شود مادرم بیماری لاعلاج بگیرد)

درمان وسواس با نوروفیدبک

اختلال وسواس فکری-عملی چهارمین بیماری روانپزشکی پس از فوبیا، اختلالات مواد و اختلال افسردگی در دنیاست. اختلال وسواس عملکردهای روزانه و حتی رشد تحولی کودکان را نیز مختل می کند.

امروزه محققان دریافتند، درمان وسواس با نوروفیدبک تاثیر بسزایی در کاهش و یا درمان کامل اختلال وسواس اجباری دارد.

به این دلیل که مغز، تنظیم کننده مرکزی هیجانات، افکار و رفتارهایی است، که بسیاری از مشکلات روانشناختی را ایجاد می کند. امروزه نوروفیدبک به عنوان یک روش درمانی موثر مورد توجه روانشناسان قرار گرفته است و تمرکز ویژه آنان بر این حیطه است.

پژوهش‌ها نشان می‌دهد که درمان وسواس با نوروفیدبک میزان کارایی بالای دارد و سبب افزایش فعالیت مغز بعد از هر بار درمان با نوروفیدبک شود.

در حال حاضر این روش به عنوان یک روش درمانی جدید و بدون عوارض و همچنین با اثر طولانی مدت برای درمان اختلال وسواس فکری-عملی مورد توجه است.

نوروفیدبک یک سیستم آموزش جامع است که رشد و تغییر در سطح سلول مغزی را ارتقا می‌دهد و در درمان طیفی از اختلالات روانی مانند افسردگی، اضطراب، اختلال استرس پس از ضربه، اختلالات شخصیت، اعتیاد و وسواس مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در مطالعه الکتروانسفالوگرافی کمی، تحقیقات نشان داده که در نیمکره راست بیماران دارای اختلال وسواس، توان مطلق امواج بتا بسیار پایین است.

آنها دریافتند که افزایش توان نسبی آلفا در بیشتر نواحی مغز با کاهش توان نسبی بتا و دلتا در ناحیه پیشانی چپ همراه است. تحقیقات نشان داد نیمکره راست این بیماران مخصوصاً در توان نسبی بتا فعالیت بسیار پایینی دارد.

لذا اگر بتوان این شاخص‌ها را در مغز افراد تغییر داد، می توان به درمان آنها کمک کرد و این کار با نوروفیدبک امکان پذیر است.

در کل می توان گفت که نوروفیدبک راهبرد درمانی جدید، بدون عارضه و غیر تهاجمی برای درمان اختلال وسواس فکری – عملی محسوب می شود.

درمان وسواس با TDCS

از جمله روش های جدیدی که برای درمان وسواس استفاده می شود روش غیر تهاجمی تحریک الکتریکی مغز ، تی دی سی اس است که تکنیکی راحت و موثر برای تعدیل فعالیت مغزی در بیماران دچار وسواس می باشد. مطالعات فعالیت بیش از حد قشر مغزی در بیماران وسواس را نشان داده است که مجر به بروز علائم وسواس می شود.

تی دی سی اس تحریک الکتریکی مستقیم و متناوب مغز است که در آن جریان الکتریکی بسیار ضعیفی به مناطق خاصی از مغز فرستاده می شود و فعالیت الکتریکی مغز در قسمت تحریک افزایش و یا کاهش می یابد. این روش می تواند برای کمک به بیمارانی که دچار آسیب مغزی شده اند مانند افرادی که سکته کرده اند و افراد دچار وسواس، اضطراب، افسردگی، اختلال استرس پس از سانحه-PTSD و درد مزمن که از درمان های رایج نتیجه ای نگرفته اند موثر باشد. مطالعات بر روی افراد سالم نشان داده است که تی دی سی اس می تواند عملکرد شناختی، توانایی زبانی و ریاضیات، توجه، حل مسئله و حافظه را بهبود بخشد.

تی دی سی اس از دیگر دستگاه های تحریک مغز متفاوت است و روشی امن، متداول، غیر تهاجمی و تحمل پذیر است که بیش از دو دهه و با بیش از 1100 مطالعه بالینی مورد بررسی قرار گرفته است.

مشاوره و رواندرمانی وسواس

اختلال وسواس فکری و عملی در واقع یک چرخه معیوب از افکار منفی، احساسات منفی و در نتیجه رفتارهای منفی می باشد. این افکار گاهی آنقدر ریشه ای و عمیق شده اند که فرد آنها را باور کرده و بخشی از واقعیت دنیای بیرون می پندارد.

بنابراین ما در افراد مبتلا به اختلال وسواس با یک مثلث معیوب شناخی، احساسی و رفتاری مواجه هستیم که هر یک از اضلاع آن دیگری را تقویت میکند. بدین شکل که هرگاه فرد فکر کند دستش با برخورد به دستگیره درب آلوده شده است(فکر منفی)، دچار احساس اضطراب و نگرانی نسبت به آن آلودگی میگردد (احساسات منفی) و در نتیجه شروع به شست و شوی دست مینماید.

این چرخه با یکبار متوقف نشده و افکار منفی به صورت نشخوارهای مداوم و تکرار شونده موجب تشدید و مرضی شدن این حالت میگردد.

روانشناس بالینی اختلال وسواس بخوبی میتواند شما را در غلبه بر این چرخه معیوب یاری نماید و با آموزش مهارت ها و روش های کاربردی شما را در برابر این اختلال توانمند سازد.